Deel 11 winter - voorjaar 2026
Zondag 8 maart 2026 - Rabat
Oualidia - Rabat 294 km ⛅️18°C
Ondanks dat Max Verstappen zich knap van P20 naar P6 weet terug te vechten, is hij na afloop weinig enthousiast over het nieuwe profiel van de raceauto’s. Volgens hem speelt de elektrobatterij een te grote en vaak negatieve rol als het gaat om echte coureurskwaliteiten. Het begint volgens hem meer op Mario Kart te lijken, vooral batterijmanagement en knopjes indrukken in plaats van puur racen. George Russell, die de race wint, kijkt daar vanuit die positie uiteraard wat anders tegenaan en noemt het juist een interessante ontwikkeling. Hoe dan ook, wordt vervolgd, volgende week in China. Na de race kruip ik nog even onder de wol om wat slaap in te halen.
P N34.02577 E6.850103 gratis geen voorzieningen
P4N # 482040 hoogte: 10 meter
Redelijk uitgerust staan we rond half acht op en maken ons klaar voor de verplaatsing naar Rabat, net als Kees en Trui. Pieter en Leny blijven nog een dag in Oualidia en rijden morgen door naar El Mansouria. We nemen afscheid met de stellige overtuiging dat we elkaar vast weer ergens tegenkomen, bijvoorbeeld in Jerez. De tolweg blijkt opnieuw een vrij saaie aangelegenheid, leeg, recht en door een weinig inspirerend landschap. Maar goed, het is wel de snelste manier om de bijna 300 kilometer in een redelijk tempo af te leggen. Aan het begin van de middag rijden we via de brede avenues van Rabat naar de boulevard langs de oceaan, waar we samen met Kees en Trui arriveren op de opvallend lege parkeerplaats bij het Nationaal Fotomuseum op de oceaanboulevard .
Natuurlijk brengen we ook een bezoek aan dit buurgebouw, het 19e-eeuwse voormalige Fort Rottemburg. Het fort is genoemd naar de Duitse ingenieur Walter Rottemburg, die leiding gaf aan het twaalf jaar durende bouwproject. Het was het eerste gebouw van gewapend beton in Marokko. Het fraai golvende bouwwerk heeft bovendien onmiskenbaar Oriëntaalse kenmerken. Later werd het door de Fransen herdoopt tot Fort Hervé.
Tegenwoordig staat het bekend als Borj El Kebir en is er het Nationaal Fotomuseum gevestigd. Daar is nu een andere tentoonstelling te zien dan vorig jaar, Storytellers. Verschillende fotografen proberen in hun werk op eigen wijze verleden en heden met elkaar te verbinden. Er zitten fraaie collecties tussen, mooi en inspirerend werk.
Daarna brengt een taxi ons naar Place d’Oudaya, niet ver van de souk. Hoewel we Rabat vorig jaar al uitgebreid hebben bezocht, blijft de stad indruk maken. Niet alleen door de ruimtelijke opzet, maar ook door iets wat in veel andere steden zeldzaam is, schone straten. Het geeft Rabat een bijna kosmopolitische, Europese uitstraling. Dat is eigenlijk ook niet zo vreemd, want zo’n honderd jaar geleden werd de stad ingrijpend vernieuwd door Franse stadsarchitecten. Slechts enkele historische delen ontsnapten aan die moderniseringsdrang. Omdat Rabat zowel het bestuurscentrum van het land is als de woonplaats van de koning, wordt de stad niet alleen goed bewaakt maar ook opvallend netjes gehouden.
In dit deel van de souk zijn de straten relatief breed en wordt het straatbeeld bepaald door winkeltjes en kleine restaurantjes. Wat opvalt, zeker omdat het nog altijd Ramadan is, is dat er toch aardig wat Marokkanen bij fastfoodtentjes zitten te eten. Anderen slaan juist grote hoeveelheden eten en zoetigheden in voor de iftar van vanavond. Trui trakteert ons op heerlijke kleine gebakjes !
Als afsluiting maken we nog een rondje door de markthallen met prachtige verse vis en dan vinden we het wel genoeg voor vandaag.
We nemen een taxi terug naar de camperplaats en zakken daar tevreden onderuit. Op het menu staat vanavond een zelfbereide maaltijd, sajoerboontjes met balletjes in satésaus en rijst. Heerlijk. Daarna sluiten we de dag ontspannen af met een potje Skip-Bo. De dag kabbelt rustig naar zijn einde.
Maandag 9 maart 2026 - Rabat
Rabat ⛅️17°C
Wat een rust hier. We hebben heerlijk geslapen met het geruis van de oceaan als zacht achtergrondgeluid. Alle weersverwachtingen ten spijt ziet het er bovendien naar uit dat het een veelbelovende dag wordt met prima weer.
Vandaag staat een bezoek aan het Mohammed VI Museum of Modern & Contemporary Art op het programma. Een herhaling van vorig jaar, maar dit keer met nieuwe exposities. Voor een habbekrats brengen twee taxi’s ons er in een mum van tijd naartoe. De tentoonstelling Horizon(s) en Mouvement laat de ontwikkeling van de Marokkaanse kunst in de twintigste eeuw zien.
De werken maken duidelijk welke stappen zijn gezet en hoe de verschillende stadia uiteindelijk hebben geleid tot een eigen herkenbare Marokkaanse kunststroming.
Een aparte expositie is ingericht ter herdenking van de Green March, nu vijftig jaar geleden, met indrukwekkend fotografisch materiaal. Op 6 november 1975 was er een grootschalige , vreedzame demonstratie (de Groene Mars) georganiseerd door de Marokkaanse koning Hassan II waarbij 350.000 ongewapende Marokkanen de grens met de toenmalige Spaanse Sahara overstaken. Het doel was de beëindiging van de Spaanse koloniale bezetting en het opeisen van het gebied voor Marokko. De deelnemers droegen de koran, Marokkaanse vlaggen en een portret van de Koning. Resultaat was dat Spanje zich terugtrok uit het gebied en het bestuur overdroeg aan Marokko en Mauretanië.
Tot slot lopen we nog een ronde door de vaste collectie in de basement. Terwijl we langs die werken wandelen, komt het geheugen van vorig jaar vanzelf weer bovendrijven.
Terug op straat, of beter gezegd op één van die indrukwekkend brede avenue's, lopen we richting de centrale markt. Een paar straten voor de souk stappen we binnen bij The Kitch, waar we vorig jaar ook al uitstekend hebben geluncht. Het restaurant is modern ingericht en we worden vriendelijk ontvangen. De herhaling is compleet wanneer we exact hetzelfde menu bestellen: Le Balinais voor 65 dirham per persoon. De kip met pesto op toast, geserveerd met een frisse salade, versgeperste jus d’orange, yoghurt, fruitsalade en koffie smaakt opnieuw meer dan uitstekend. Uiterst voldaan rollen we bijna naar buiten.
In een belendend winkeltje koopt Marjos nog een mooie trui met een asymmetrisch patroon, gemaakt van een heerlijk zachte stof. Daarna duiken we de souk in, dit keer nemen we een andere route. Jeminee, wat is het hier druk. Overal worden groenten, vlees, zoet gebak, dadels en baklava ingeslagen. Tussen de etenskraampjes door rijgen ook de non-foodwinkeltjes zich eindeloos aaneen. Wat verderop kopen we een paar mooie shawls en in het meer toeristische gedeelte vinden we tot slot nog een leuke boodschappentas.
Tegenover de Kasbah des Oudayas ploffen we neer op een terrasje voor een nos-nos, voordat we de laatste twee kilometer langs de oceaan terugwandelen naar de camper.
Op de parkeerplaats zijn inmiddels wat nieuwe arrivées aangekomen; we staan nu in totaal met zeven campers. Met ruim 10.000 stappen op de teller zakken we tevreden onderuit en laten de avond rustig binnenrollen. Na nog wat werken aan het reisverslag sluiten we de dag af met een spelletje.
Buiten is de wind ondertussen flink aangetrokken en er valt zelfs een klein buitje. Wij zoeken ons warme mandje op.
Dinsdag 10 maart 2026 - Assilah
Rabat - Assilah 210 km ⛅️16°C
We verlaten bijtijds de parkeerplaats in Rabat voor de rit naar Asilah. Via de brede ringwegen sturen we de camper de stad uit, richting tolweg. Onderweg passeren we het paleis waar de koning verblijft, althans de immense ommuring van het complex. In de wijde omtrek staan niet alleen overal politiemensen maar ook lijkt het wel alsof er een schoonheidswedstrijd gaande is. Tientallen schoonmakers vegen fanatiek de wegen en trottoirs en net zoveel tuinlieden houden zich met de beplanting naast de weg bezig.
Zelfs de laatste, vrijwel onzichtbare stofdeeltjes worden met grote toewijding weggeborsteld. Het resultaat is indrukwekkend, alles blinkt. Om te voorkomen dat Zijne Majesteit onverhoopt tegen minder fraaie gebouwen aankijkt, zijn langs sommige trajecten hoge heggen en dichte beplanting aangebracht. Het zicht is daarmee keurig gefilterd – alleen het nette deel van de werkelijkheid blijft over. Kortom een omgeving waar zelfs een verdwaald papiertje zich waarschijnlijk ongemakkelijk zou voelen.
Afin, eenmaal op de tolweg is alles weer back to normal, saai, leeg en in een weinig opwindend landschap. Of het moeten de vele nieuwe meren zijn die na de heftige regenval van anderhalve maand geleden zijn ontstaan op lager gelegen terrein. Vooral in de buurt van Larache heeft de recente zondvloed fors huisgehouden. Een stille herinnering vormen de vele plastic tuinkassen die deels zijn ingestort of er gehavend bijhangen er gehavend bij en staan soms half in de nieuwe meren.
Bij Aire de Lixus besluiten we voor een culinaire hoogstandje te gaan, we duiken naar binnen bij de McDonald’s. Daar stillen we onze trek met een ordinaire BigMac en frietjes 😋. Niet bepaald haute cuisine, maar soms smaakt simpel verrassend goed.
Een stukje verder verlaten we de tolweg en rijden Asilah binnen. We parkeren op de parkeerplaats bij de muur van de medina. Daar volgt wederom een discussie met de gardien. Ik krijg maar niet aan zijn verstand gepeuterd dat ik de camper niet met de achterkant over de hoge stoeprand wil zetten. Het probleem is de luchtvering, bij het waterpas stellen zakt de camper eerst helemaal omlaag voordat hij zich weer netjes rechtzet. Uiteindelijk parkeren we maar met de neus naar voren, vlak voor de stoep, naast Kees en Trui. Terwijl zij nog een rondje door de stad maken, kiezen wij voor het verder inhalen van de achterstand op de website. Het schrijven vordert gestaag, al is wel dat herinneringen soms sneller reizen dan de vingers op het toetsenbord.
Een stukje verder verlaten we de tolweg en rijden Asilah binnen. We parkeren op de parkeerplaats bij de muur van de medina. Daar volgt wederom een discussie met de gardien. Ik krijg maar niet aan zijn verstand gepeuterd dat ik de camper niet met de achterkant over de hoge stoeprand wil zetten. Het probleem is de luchtvering, bij het waterpas stellen zakt de camper eerst helemaal omlaag voordat hij zich weer netjes rechtzet. Uiteindelijk parkeren we maar met de neus naar voren, vlak voor de stoep, naast Kees en Trui. Terwijl zij nog een rondje door de stad maken, kiezen wij voor het verder inhalen van de achterstand op de website. Het schrijven vordert gestaag, al is wel dat herinneringen soms sneller reizen dan de vingers op het toetsenbord.
P N35.466881 E6.037405 MAD60 geen voorzieningen
P4N # 106677 hoogte: 10 meter
Aan het einde van de middag nodigen Kees en Trui ons uit om samen te gaan eten. In eerste instantie slaan we het aanbod af, we zitten net lekker in de schrijfflow en willen ons eigenlijk beperken tot een broodmaaltijd. Maar wanneer ze later enthousiast terugkomen en uitgebreid vertellen over de visgerechten, vooral over de tonijn, zwichten we voor de verleiding en geven ons gewonnen. We schuiven aan bij restaurant Kasaba. Ik kies voor gebakken tonijn en Marjos gaat voor tong, uiteraard begeleid door een glaasje wijn. De keuze blijkt een schot in de roos, de vis smaakt heerlijk. Net voordat het personeel zelf aan de iftar begint zijn we klaar en rekenen we af. Vrijwel meteen daarna loeit er een luid luchtalarm door de stad. Dat blijkt het officiële startsein te zijn. Overal beginnen mensen te eten en drinken, een soort collectief startschot voor de avondmaaltijd.
Wij trekken ons terug in de camper en buiken tevreden uit. Morgen naar Ksar Seghir voor ons laatste nachtje in Marokko.
Woensdag 11 maart 2026 - Ksar es-Seghir
Asilah - Ksar es-Seghir 93 km ☀️18°C
Zwoef… zwoef… en dan ineens, oeps. De kachel die we net hebben aangezet, want het is nog behoorlijk fris zo vroeg in de ochtend, springt in storing. Gelukkig blijkt de oorzaak al snel: de Marokkaanse gasfles is leeg. Dat is eenvoudig op te lossen. In de gaskast sluit ik de reservefles aan en niet veel later wordt het binnen weer aangenaam warm. Crisis afgewend, we kunnen aan het ontbijt. Buiten heeft de zon ondertussen ook haar werk opgepakt en verdrijft ze snel de laatste restjes ochtendkou. Het belooft een mooie dag te worden. Voor vertrek legen we eerst de toiletcassette en lozen we het grijze water. Een nieuwe rode Afriquia-gasfles, goedkoop en altijd handig, blijkt in Asilah niet zo eenvoudig te vinden, dus dat stellen we voorlopig even uit. We kunnen per slot van rekening vooruit.
Daarna rijden we de tolweg op richting Tanger Med, of beter gezegd Ksar es Sghir, een paar kilometer daarvoor. De weg is opvallend rustig en we zien het laatste stukje Marokkaans landschap langzaam aan ons voorbijglijden. Het blijft bijzonder hoe groen alles nog is. Overal staan kleine bloemetjes en op de lager gelegen stukken glinstert water op de ondergelopen landerijen. Na nog geen drie kwartier verlaten we de tolweg alweer. Bij een tankstation gooien we de tank nog één keer helemaal vol met, naar Europese maatstaven, de hier nog altijd goedkope diesel (€1,04 p/l) Daarna rijden we naar het strandje waar je kunt overnachten, recht tegenover de haven van Tanger Med.
P N35.84553 E5.561066 MAD 40 geen voorzieningen
P4N #398075 hoogte: 15 m
Kees en Trui zijn daar al gearriveerd en hebben zich geïnstalleerd. Met onze camper maken we vervolgens samen nog een klein ritje langs de kust. Onderweg passeren we een winkeltje waar ik alsnog mijn lege gasfles kan omruilen voor een volle rode. Dat probleem is dus ook weer opgelost 👍. Even verderop ligt een klein marktje. In theorie klinkt dat veelbelovend, maar in de praktijk blijkt het aanbod vandaag nogal bescheiden. De bezetting van de kraampjes is minimaal en de bedrijvigheid ook. Toch slaan we wat kruiden en pepers in.
Terug bij het strandje lunchen we heerlijk buiten in het zonnetje. Met dit weer is dat bepaald geen straf, we treffen het echt. Vervolgens lopen we het dorp in, dat een stuk levendiger blijkt dan het stille marktje eerder op de dag.
Overal staan kraampjes met verse vis, groenten, kruiden, stapels warm brood, flessen versgeperst sinaasappelsap en allerlei andere lekkernijen .
Bij een kraampje laten we ons verleiden tot een kleine verzameling lokale hapjes. Voor onze ogen worden verse tortilla’s bereid en gebakken. Daarnaast kopen we gebakken aubergine, gebakken sardientjes en gebakken paprika. Het ziet er allemaal bijzonder smakelijk uit. Alsof dat nog niet genoeg is, nemen we ook nog een kip- en vishapje mee, wat brood en een flinke fles versgeperst sinaasappelsap. Ons avondmenu staat daarmee al vroeg vast.
Weer in de camper warmen we de buit voorzichtig op. Niet veel later zitten we tevreden te smikkelen van onze Marokkaanse tapas avant la lettre 🤗. Langzaam valt de avond. Door het voorraam kijken we uit op het nog altijd bedrijvige havengebied van Tanger Med. Ergens in de verte knipperen havenlichten. Aan de donkere horizon zien we het Europese vasteland met duidelijk herkenbaar de contouren van Gibraltar. Morgen rijden we naar de haven om in te schepen voor de overtocht terug naar Europa. Voor nu blijft het bij een rustig laatste avondje in Marokko. Nog één keer nagenieten van de sfeer, het eten en het uitzicht, voordat het volgende hoofdstuk van de reis begint.
Donderdag 12 maart 2026 - Algeciras
Ksar es-Sghir (Ma) - 🛳 - Palmones (Sp) 23 km ☁️ 14°C
“Où sont les trois planches de surf et l’appareil sportif de fitness?” vraagt de politieman bars bij de controle in de haven. Ter verduidelijking: "Waar zijn de drie surfplanken en het fitnessapparaat?". Even daarvoor had hij me al naar de kant gedirigeerd, nadat hij met zijn iPad een foto van mijn kenteken had gemaakt. Als mijn gezicht duidelijk verraadt dat ik geen idee heb waar hij het over heeft, probeert hij het uit te beelden met een roeibeweging. Vervolgens laat hij op zijn iPad een vermelding zien waarin deze spullen als ingevoerde koopwaar aan mijn kenteken zijn gekoppeld.
Ik moet de garage van de camper openen. Daar liggen tot zijn teleurstelling geen surfplanken noch een roeimachine in. Daarna volgt een inspectie van de camper zelf. Nog steeds niets. Dat is blijkbaar niet voldoende, want ik moet meekomen naar het kantoor. Daar zitten twee nog chagrijniger collega’s, waaronder een officier, die de vraag nog eens herhalen, waar heb ik de spullen gelaten? Verkocht soms? Ik blijf ontkennen dat ik ooit drie surfplanken en een fitnessapparaat heb ingevoerd. Daarop bestuderen ze mijn paspoortstempels, het kentekenbewijs en het invoerkaartje van de camper. Vervolgens duiken ze de computers in. Met z’n tweeën scrollen ze door lange lijsten met gegevens, waarbij vooral de datum van onze binnenkomst in Marokko – 3 januari – nauwkeurig wordt uitgeplozen. Tussen alle gefotografeerde kentekenplaten van die dag vinden ze de onze niet. Dan proberen ze het op 30 januari. Ook niets.
Of ik misschien tóch per ongeluk op 31 januari ben binnengekomen? Langzaam begint mijn geduld op te raken. Ik wijs nog maar eens op de paspoortstempels en het voertuigkaartje en opper voorzichtig dat er misschien ergens een foutje is gemaakt. Drie surfplanken en een roeimachine heb ik in elk geval nooit ingevoerd. Dat antwoord valt niet echt in goede aarde. Ik word met een venijnig gebaar het kantoor uit gebonjourd, ik moet buiten wachten. Al met al zijn we ruim een half uur aan deze controle kwijt als en ik uiteindelijk mijn paspoort en voertuigkaartje terugkrijg. Zonder uitleg of excuses word ik achteloos weggewuifd. Einde verhoor. Pfoe… blijkbaar ben ik net ontsnapt aan een carrière als internationale surf- en fitnesssmokkelaar.
Vanochtend zijn we vroeg van ons strandje vertrokken en in een wippie bij de haven aangekomen. Het toeval wil dat Kees en Trui dezelfde boot hebben geboekt, dus rijden we samen op. Bij het ticketoffice van FRS/DFDS wordt mijn e-booking razendsnel omgezet in fysieke boardingpassen. Daarna volgen de controles… en daar ging het dus even mis.
Na mijn douane-avontuur rijden we door naar de röntgenscan voor de camper. Daar informeren we Kees en Trui, die zich al afvroegen waar we bleven, over onze nieuw verworven status als bijna-smokkelaars. Niet veel later sluiten we aan in de rij voor inscheping. Met een kop koffie komen we weer wat op adem.
Het schip arriveert iets later dan gepland, maar omdat er maar weinig voertuigen en passagiers zijn, zijn we snel aan boord en zijn we vlot onderweg, bye bye Marokko, tot de volgende keer. Het is bewolkt en er staat wat wind, maar de overtocht verloopt prima. Voor we het weten varen we de haven van Algeciras binnen.
Nog aan boord nemen we afscheid van reismaatjes Kees en Trui, met wie we deze reis door Marokko zo vaak zijn opgetrokken. Zij rijden vandaag door richting Málaga, wij gaan morgen naar Jerez de la Frontera. Bij de laatste politiecontrole bij het verlaten van de haven is het de beurt aan Marjos. De agent sommeert haar eerst haar zonnebril af te zetten en daarna uit te stappen. Buiten worden vier vingers van haar hand gescand. Ook hier volgt geen uitleg — we worden simpelweg weer verder gewuifd. Tja, zo maak je nog eens wat mee op een doodgewone donderdag.
Gibraltar
We tanken LPG bij een pomp en rijden daarna naar de grote parkeerterreinen van Palmones. Daar brengen we een bezoekje aan de Chinese “Action”, waar we uiteraard met meer spullen naar buiten komen dan we van plan waren. Nog voor we goed en wel buiten staan botsen we op Leny en Pieter. Zij zijn met een boot na ons overgestoken en staan op het bekende parkeerterrein bij Carlos om de hoek. We spreken af elkaar later te zien, want dat wordt ook onze overnachtingsplek.
Bij de Mercadona kunnen we de verleiding niet weerstaan en slaan we allerlei etenswaren in die we al tijden niet hebben gehad. Natuurlijk wordt ook de voorraad rode wijn weer op gewenst niveau gebracht. Op het grote parkeerterrein vinden we nog net een laatste plekje. Daarna borrelen we bij Pieter en Leny en kletsen wat bij. Ook zij gaan morgen naar Jerez.
Dat belooft alvast een gezellige volgende etappe. 🍷🚐
Vrijdag 13 maart 2026 - Jerez de la Frontera
Algeciras - Jerez de la Frontera
Voor het shoppen
Na het shoppen
CP
Zaterdag 14 maart 2026 - Jerez de la Frontera
Jerez de la Frontera